De (Groene Top) Trein dendert voort


Als u dit leest in het comfort van uw woon- of werkkamer, zijn in Parijs de klimaatonderhandelingen onderweg. Dit is de 21e keer dat alle landen vergaderen om klimaatverandering het hoofd te bieden. Het probleem is intussen alleen maar urgenter geworden, want als Nederland en de wereld zitten we nu op het verkeerde traject en dalen de emissies niet snel genoeg. Ze stijgen zelfs op veel plekken (ja, ook bij ons in Nederland). Hierdoor zal klimaatverandering niet alleen ons, maar vooral onze kinderen, hun kinderen, en de daarop volgende generaties treffen. Dat wilt u niet, en dat willen uw kinderen, en ook uw buren niet.

En dat bleek ook tijdens de tocht van de Groene Top Trein door Nederland. De trein reed op 27 november door Nederland en deed daarbij een aantal steden aan. Op het station presenteerden alle generaties initiatieven om tot vermindering van broeikasgasemissies te komen. Tussen de stations werden in de trein uiteenlopende initiatieven besproken. En ook hier was het enthousiasme voelbaar. In het rijtuig 'Kringloop' werd duidelijk dat mensen, gemeentes, start-ups en sommige bedrijven enthousiast aan de weg timmeren om afval en materiaalgebruik te verminderen.

Afval, verpakkingen, kunststof hebben alles te maken met klimaatverandering. Voor kunststoffen wordt aardolie gebruikt waarvan de emissies vrijkomen bij de productie, het gebruik en bij afvalverwerking als we de kunststof verbranden. Als we kunststof recyclen dan verminderen we dus niet alleen afval en zwerfafval, maar ook onze bijdrage aan klimaatverandering. En als we (kunststof-) verpakkingen helemaal niet gebruiken, doen we het nog beter.

De trein passeerde ook Zwolle. Dit is een van de gemeentes waarin mensen enthousiast meededen aan het 100-100-100-project van ROVA. In dit project zouden 100 gezinnen 100 dagen lang hun restafval met 100% verminderen. Door de vele aanmeldingen was de eerste 100 gelijk al veel hoger, het enthousiasme in de trein bevestigend. En wat bleek uit het resultaat? Een reductie van restafval tot 1,3 kg/gezin per week. Dat is een reductie van meer dan 80% ten opzichte van het gemiddelde in Nederland. De deelnemers gingen enthousiast aan de slag om hun afval te scheiden en te verminderen. En hierbij stuitten ze op de bizarre wereld van kunststof verpakkingen, want de deelnemers mochten niet al hun kunststofafval in de oranje bak gooien. Van sommige verpakkingen mocht een deel wel, en moest een ander deel bij het restafval. Dit was voor veel mensen onbegrijpelijk. In hun ontdekkingstochten stuitten de gezinnen op (laminaat) chipszakken die in het restafval moesten, de schudverpakking voor pannekoeken van Koopmans waar 80% lucht in zit, het nieuwe doosje rondom de tube tandpasta van GlaxoSmithKline (die bijna 20 jaar weg was) of het plastic pyramide theezakje van Lipton (eigendom van Unilever) dat niet in het GFT mag en nog vele andere voorbeelden van een bizar 'Alice in Verpakkingenland'. Het geeft aan dat er nog veel te winnen is!

De gemeentes, de trein en de samenleving laten allemaal zien dat zij serieus en enthousiast willen bijdragen aan een betere wereld te. Mijn hoop is dat dit enthousiasme overslaat op de Koopmansen, GlaxoSmithKlines en Unilevers van deze wereld om bij te dragen aan duurzamere verpakkingen en daarmee aan het welzijn van onze kinderen en kleinkinderen. En mijn hoop is gericht op onze regering om te luisteren naar het enthousiasme van de energieke samenleving door vrij baan te geven aan stappen naar minder grondstoffengebruik en vermindering van klimaatverandering.

Ernst Worrell

Ernst_Worrell

Ernst Worrell is professor ‘Energy, Resources & Technological Change’ aan de Universiteit Utrecht in het Copernicus Instituut voor Duurzame Ontwikkeling. Zijn onderzoek richt zich op het efficiënt gebruik van energie en grondstoffen en omvat zowel technische, economische als beleidsanalyses, inclusief energie- en afvalmanagement. Hij is auteur van vier rapporten voor de IPCC, dat in 2007 de Nobel Vredesprijs ontving. Hij is (co-) auteur van meer dan 300 publicaties. Het Handbook of Recycling is van zijn hand. Ook ontving hij in 2014 de ISWA-prijs voor beste publicatie in het vakgebied.


Lees ook de eerdere blogs van